">">">">">

Zmiana rezygnacji na opór i rewolucję

Nasz młody dramaturg, Vaclav Havel, rozpoznał psychologiczny powód skutecznej kontroli mas jako narzuconą samemu sobie bierną rezygnację. Havel pisał w listach wysłanych z więziennej celi: ,,Wszyscy przyzwyczailiśmy się do totalitarnego systemu i zaakceptowaliśmy go jako niezmienny fakt, tym samym pomagając go utrwalać.

Innymi słowy, wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za działania totalitarnej machiny. Żaden z nas nie jest po prostu ofiarą. Jesteśmy jego współtwórcami’’. Wzywa do wyzbycia się „społecznej zaćmy”, która przysłaniała właściwy ogląd tysiącom ludzi. Po pierwsze, potrzebowali oni poczucia współsprawstwa, by następnie móc wejrzeć w swoją osobistą, wspólnotową siłę, zdolną zmienić nieakceptowalną rzeczywistość na taką, w której można lepiej żyć. Potrzeba było poczucia osobistego i wspólnotowego zaangażowania, by zakwestionować niesprawiedliwą władzę i system, który umniejsza i poniża ludzką godność.

Havel

Zdołali to osiągnąć działając wspólnie, aby uwolnić się się z opresji, jaką biernie wytrzymywali. Bez oddania strzału, pokojowa rewolucja ukazała się światu poprzez swoją natychmiastowość i zapał jej uczestników. Vaclav Havel stał się jednym z moich osobistych bohaterów; w tamtym czasie bardzo zwyczajny młody człowiek, dramaturg, którego wartości, myśli i słowa obudziły rewolucję w umysłach jego rodaków.

Niewiarygodne, jak jego słowa zawarte w listach, a później głoszone z podium, mogły doprowadzić do pokojowego obalenia masowej dyktatury. To przysłoniło na wiele lat upadek Muru Berlińskiego i ostateczny kres sowieckiego totalitaryzmu nad większością Europy Wschodniej.

– dr Philip G. Zimbardo