">">">">">

Uniwersalne ludzkie skłonności

ppl

Skłonności to wszystko to co robimy rutynowo lub zwyczajowo bez większego zastanowienia się i samoświadomości, prowadząc jednocześnie zarówno do zamierzonych jak i niezamierzonych konsekwencji.

Tendencje do robienia różnego rodzaju rzeczy dyktują nam sposób reakcji na różnego rodzaju zdarzenia, kiedy nie zwracamy na nie uwagi, a są one zawarte w schemacie naszego zachowania podczas niespodziewanych wyzwań.

Nasze podejście do danej sytuacji „aktywuje” inne osoby do przekształcania sytuacji poprzez budowanie umiejętności i świadomości wokół 5 uniwersalnych, opartych na społecznych aspektach, skłonności, które są częścią naszego wspólnego dziedzictwa ewolucyjnego i kulturowego.

Takie zachowania są naszym „domyślnym trybem” w dobrej wierze, a poszczególne skłonności są zwykle pomocne i zaadaptowane do określonych warunków.

Jednak, kiedy już znajdujemy się w trudnych i stresujących sytuacjach, bezkrytycznie polegamy na tych skłonnościach, a to może ograniczać nasze możliwości, a tym samym prowadzić do podejmowania złych decyzji.

Naturalne skłonności mogą również odwracać nasza uwagę od ważnych aspektów dotyczących tego co dzieje się wokół nas – w środowisku społecznym  i psychologicznym naszej dynamiki, która rządzi sytuacjami spotykanymi przez nas na co dzień.

Silna i wpływowa dynamika jest na tyle wszechobecna, że wpływa na nas wszystkich, ale może być trudna do zauważenia bez treningu. Jest więc: „ukryta na widoku”, a to jest zła wiadomość.

Ale jest też dobra wiadomość. Rezultatem najnowszych badań w dziedzinie psychologii społecznej i edukacyjnej są narzędzia i techniki, które możemy dobrze wykorzystać do zrozumienia i zmiany naszych reakcji na te siły społeczne.

Wspomniane narzędzia mogą pomóc nam osłabić kontrolę naszych podświadomych skłonności i uwolnić nas od ich przywództwa, a tym samym wspomóc nasz pozytywny wpływ na różne sytuacje w życiu ludzi wokół nas.

Narzędzia te są łatwo dostępne i proste do opanowania i zrozumienia. Mogą być skutecznie wykorzystywane nawet w najtrudniejszych i najbardziej stresujących sytuacjach. Mogą również pomóc w poprowadzeniu nas w kierunku większego stanu świadomości, zwłaszcza naszą zdolność widzenia ukrytych wpływów społecznych, która może ułatwić lub utrudnić skuteczne podejmowanie decyzji.


Poniżej przedstawiamy 5 uniwersalnych społecznych skłonności, które charakteryzują nasze unikalne podejście, oraz niektóre konsekwencje polegania na nich bezkrytycznie w trudnych sytuacjach.

1

Uwaga każdego z nas ma swoje granice. Kiedy skupiamy się i zwracamy szczególną uwagę na jedną rzecz, mamy ograniczoną uwagę do przyznania innym aspektom naszego świata wewnętrznego i zewnętrznego. Rzeczy, na które nie zwracamy tej większej i szczególnej uwagi są pozostawione naszym naturalnym tendencjom, często w postaci nawyków i rutyny.

Jednakże, czasami sposób w jaki możemy automatycznie zareagować na daną sytuację jest różny od tego, w jaki chcielibyśmy zareagować skupiając pełną uwagę.

Jeżeli chcemy zmienić te reakcje, musimy nauczyć się zwracać na nie uwagę.

Konsekwencje:

  • reagujemy na sytuacje w sposób, który jest bezużyteczny, a niekiedy i niebezpieczny;
  • pomijamy kluczowe informacje;
  • ograniczamy nasze wybory i tracimy zdolność do zmiany naszego zachowania.

 

2

Wszyscy polegamy na kategoriach i etykietach, aby odnaleźć sens i szybko poruszać się po świecie wokół nas. Jednakże, mamy skłonność do oceniania innych bardzo szybko i to w oparciu o grupy do których myślimy, że należą i te wrażenia mogą być trudne do zmiany, nawet jeżeli są całkowicie bezpodstawne.

Możemy również używać negatywnych etykiet na sobie samych, kiedy sprawy nie idą dobrze, a to może mieć szkodliwe dla nas skutki.

Konsekwencje:

  • dokonujemy pochopnych założeń, które mogą być trudne do zmian;
  • błędnie interpretujemy przyczyny naszych uczuć i zachowań;
  • padamy ofiarami samo-osądzeń, które mogą być niedokładne;
  • angażujemy się w różne uprzedzenia grupowe.


 

 

3

 

Jesteśmy istotami społecznymi i jako takie naturalnie i nieświadomie polegamy na innych ludziach, aby Ci pomogli nam zrozumieć i interpretować różne wydarzenia oraz wskazać jaka forma reakcji jest właściwa.

Co ważne, bezkrytyczne poleganie na innych, w celu zdobycia społecznych informacji, może spowodować, że błędnie zinterpretujemy daną sytuację, włącznie z nagłymi wypadkami, w sposób, który może uniemożliwić nam mądra i odpowiednią pomoc tym, którzy są w potrzebie.

Konsekwencje:

  • patrzymy i czekamy, zamiast reagować;
  • opieramy nasze decyzje na grupowej możliwie błędnej interpretacji sytuacji;
  • czujemy się mniej odpowiedzialni osobiście, aby interweniować w czyjejś sprawie.

 

 

4

 

Wszyscy chcemy być lubiani i szanowani przez otaczające nas osoby. Ta podstawowa potrzeba człowieka może powstrzymać nas od wypowiadania swojego zdania w grupie, aby się dopasować i utrzymać harmonię. Bardzo często powstrzymuje nas to po prostu od mówienia co naprawdę czujemy, a całą grupę może doprowadzić do podejmowania złych decyzji.

Konsekwencje:

  • podążamy za oczekiwaniami grupy, bez rozważania alternatywnych możliwości.
  • przeceniamy potencjalnie negatywny osąd grupy;
  • nie wyrażamy sprzecznych poglądów, nawet jeżeli byłoby to pomocne dla całej grupy.
  • poddajemy się presji grupy.

 

 

5

 

Zarówno my jak i ludzie wokół nas posiadają cechy, które w naszym odczuciu nie mogą być zmienione lub poprawione. Bardzo często bezkrytycznie przyjmujemy ocenę innych, że dane cechy są trudne lub niemożliwe do modyfikowania. Kiedy podejmujemy takie założenia tracimy motywację, aby spróbować i poprawić niektóre rzeczy, lub aby nauczyć się i rozwijać w danej dziedzinie. To ważne, ponieważ większość cech ludzkich i tych sytuacyjnych może być zmieniona, a wiele z założeń, które podejmujemy na temat rzeczy niezmiennych, jest błędnych.

Konsekwencje:

  • tracimy motywację do uczenia się i rozwoju;
  • obniżamy nasze oczekiwania wobec siebie i innych;
  • zaprzepaszczamy szanse na rozwój i zmianę.


 

Wykorzystano oryginalny tekst ze strony Heroic Imagination Project:
www.heroicimagination.org [08.12.2014]